Natuur vandaag (54)
De herfst is een mooie tijd om Voornes Duin te bezoeken. In het duingebied, even ten zuidwesten van Rotterdam, komen (als ik me niet vergis) driekwart van alle Nederlandse broedvogels voor. In de vogeltrektijd zie je er nog veel meer bijzondere soorten en vlak na een storm kun je er (als het meezit) aangewaaide zeevogels treffen. Daarnaast is het landschap van vochtige duinvalleien, weilanden en bossen ook nog eens prachtig om doorheen te wandelen.
Je kunt je dus voorstellen dat Thijs en ik behoorlijk baalden dat we afgelopen vrijdag, na een blik op de weerkaart, besloten hebben om onze geplande excursie naar Voornes Duin uit te stellen en in plaats daarvan naar Rotterdam te gaan. In 'deze wanstaltige stad' kwamen we, na twee pilsjes bij Hotel New York, tot de conclusie dat het eigenlijk best mooi weer was - mooier, in elk geval, dan de laatste keer dat we in Voornes Duin uit wandelen waren - en dat het te laat was om alsnog de bus naar Rockanje te pakken.
Tijd voor plan B. De stoptrein naar Maassluis-West gepakt en van daar langs de Nieuwe Waterweg naar Hoek van Holland gelopen. Schitterende wolkenluchten, één keer zelfs een buitje. Bijna geen wind - de rust op het water werd alleen verstoord door de stroming en af en toe door een passerend containerschip. Aan de overkant maakten de lichten van de raffinaderijen in het Botlekgebied een machtig effect tegen de schemervallige lucht.
Temidden van al dat industrieel geweld hebben we zelfs nog een paar vogels gezien: krakeendjes en knobbelzwanen op het water, een paar aalscholvers, overtrekkende kieviten, steenlopers en tureluurs op de basaltblokken, wat scholeksters, troepjes overvliegende smienten, een buizerd en een smelleken, dat een tijdje voor ons uitvloog en z'n heil uiteindelijk maar aan de overkant van het water zocht.
Bij halfzeven in Hoek van Holland. Druk laad- en losverkeer in de veerhaven. Geheimzinnige navigatielichten, passerende schepen, wegwijzers met 'Harwich 3 km'. Ineens hevige zin om een pont naar Engeland te pakken. Nee, een natuurwandeling is het niet, maar zo'n havenlandschap heeft beslist z'n charme. En ach, Voornes Duin loopt niet weg. Nou ja, heel langzaam dan, in oostelijke richting, maar dat zal onze tijd wel duren.
Treurdicht (bij het vallen der blaadjes)
De herfst is ingetreden,
In alles zit de klad;
Er wordt intens geleden
Op 't land en in de stad.
Het leven is een tranendal
En nergens zit het mee:
Een musje in de Frieslandhal
En zwanen in Carré.
Natuur vandaag (53)
Gistermiddag bij de Gooiboog een velduil gezien. In vijf jaar heen en weer reizen heb ik tussen Naarden en Weesp al van alles rond zien vliegen, maar velduilen waren daar tot dusverre nog niet bij. Was vermoedelijk op trek. (Ik geloof dat er 's winters wel eens eentje wordt gesignaleerd in de Eempolders tussen Huizen en Spakenburg.) Voorts een stuk of twee grote zilverreigers en een buizerdje.
Nee tegen A6-A9
Het Naardermeer is het oudste beschermde natuurgebied in Nederland. Toen de gemeente Amsterdam in 1904 het plan opvatte om het meer te dempen met huisvuil kwam een aantal natuurliefhebbers, onder wie Jac P. Thijsse, in opstand. In 1905 richtten ze de Vereniging (tot behoud van) Natuurmonumenten op. Die vereniging kocht het Naardermeer in 1906.
In iets minder dan een eeuw is het Naardermeer uigegroeid tot een natuurgebied van internationale faam. Zo ontving Natuurmonumenten afgelopen januari nog een Europees Diploma voor Beschermde Gebieden, als blijk van erkenning voor de natuurwaarden die er de afgelopen jaren zijn gerealiseerd.
Er broeden zo'n 75 vogelsoorten, waaronder zeldzame soorten als baardmannetjes, zwarte sterns en grote karekieten. Er zit het hele jaar rond een flink aantal grote zilverreigers. Er zijn kolonies van purperreigers en aalscholvers. Het water, kwelwater dat afkomstig is van de Gooise heuvelrug, is zo zuiver en arm aan meststoffen dat er in Nederland vrijwel uitgestorven planten als krabbenscheer in voorkomen. Het is dus geen voor de hand liggend idee om een nieuwe snelweg vlak langs het Naardermeer te leggen.
Ons kabinet en een krachtige lobby onder aanvoering van burgemeester Jorritsma van Almere denken daar anders over. Om de verkeersknoop die iedere ochtend ontstaat tussen Almere en Amsterdam te ontwarren pleiten ze ervoor om een rechtstreekse verbinding tussen de A6 en de A9 te bouwen. Je raadt het al: het is de bedoeling dat die verbinding pal naast het Naardermeer wordt aangelegd. Niet alleen daar overigens: de geplande weg snijdt dwars door de Aetsveldsche Polder, het Gein en de Vechtstreek.
Afgelopen zaterdag werd bij het Naardermeer een actiedag tegen de aanleg van de snelweg georganiseerd. Meer dan 2000 mensen verzamelden zich bij het pand De Visserij van Natuurmonumenten. Er was een forumdiscussie onder leiding van Jort Kelder. Het tracé van de A6-A9 werd met rode balonnen gemarkeerd. Er stond een reuzenrad van waaruit een stuk van het tracé was te overzien. En een zekere Henk-Wullem van den Hogenplank, golfscout te Almere, hield een vurig pleidooi vòòr de aanleg van de nieuwe weg. Enfin, 't was druk.
Het is verleidelijk om het standpunt van de actievoerders te zien als de gebruikelijke pavlovreactie van links op de aanleg van elke willekeurige snelweg. Maar hier is meer aan de hand. Aanleg van de snelweg verknalt het oudste beschermde natuurgebied van Nederland. De landschappen rond Gein en Vecht gaan voorgoed verloren. Zelfs (of juist) als de weg in een tunnel wordt aangelegd, hetgeen misschien een aanvaardbaar compromis lijkt (sie je niks meer fan!), is de invloed op de waterhuishouding in het gebied zo desastreus dat 100 jaar hard werk (en overheidssteun) voor het Naardermeer als verloren moeten worden beschouwd.
De bottleneck tussen Almere en Amsterdam moet worden opgeheven. Dat staat buiten kijf. Maar de aanleg van de A6-A9 is onaanvaardbaar, zeker omdat er goeie alternatieven bestaan, zoals uitbreiding van de bestaande infrastructuur, vergroting van de OV-capaciteit en spitsheffingen.
De actiedag van eergisteren was nog maar het begin. We hebben de slag om de Amelisweerd verloren, we zijn het Swalmdal kwijtgeraakt, IJburg, de Afrikahaven en de Polderbaan zijn tegen onze zin aangelegd. En zo zijn er nog talloze voorbeelden te noemen. Maar de grens is bereikt. De A6-A9 komt er niet. Let maar eens op.
Natuur vandaag (52)
Dinsdagavond bij Wim en Ineke blijven slapen. 's Morgens voor dag en dauw op, met Wim vroege boot naar Texel gepakt. De hele dag over het eiland heen en weer gereden (een groot deel van de dag met Gerrit Boot). Gekeken bij het Wagejot, Drijvers Vogelweid, De Schorren, Waal en Burg, Dijkmanshuizen en Ottersaat, de Mokbaai, de Geul en De Petten - en zo'n beetje overal daar tussenin.
Grote troepen ganzen bekeken. Verder (ik doe een greep) dodaarsjes, twee kleine zilverreigers in De Petten, kleine zwanen, kol-, riet-, rot- en grauwe ganzen (en drie of vier brandganzen), bergeenden, pijlstaarten, slobeenden, massa's smientjes, wintertalingen, een stuk of wat tafeleenden, veel eiders onder de kust (en vijftien Zeeuwse mosselschuiten), een zeekoet, een late bruine kiekendief onder Oudeschild, blauwe kiekendieven, torenvalken, een buizerd, scholeksters, een troep van honderd kluten in het Wagejot, steenlopers, zilverplevieren, bontbekplevieren, kanoeten, bonte strandlopers, tureluurs, veel wulpen, zanglijsters, koperwieken en kramsvogels op trek, veel spreeuwen en puttertjes (eenmaal een groep van zeker twintig stuks).
Bijzonderheden: eenmaal het geluk om tussen een troep rotganzen een wit- èn een zwartbuikrotgans aan te treffen. Opvallend veel watersnippen. Verder een paartje blauwe kiekendieven, samen jagend boven een maïsveld - of zouden ze door het aanhoudend zachte weer het voorjaar in hun bol hebben en aan het baltsen geslagen zijn? Het leek er in elk geval verdacht veel op...
De pas aangeschafte green wellies getest door in Thijsse's Fienweid dwars door de Leemput te waden (zie foto). Het ging net - ware de put twee centimeter dieper geweest dan hadden we natte voeten gekregen. Nog een geluk dat er bijna geen wind stond. Erg gelachen. Verder in Dijkmanshuizen opmerkelijk rustig. Een late veldleeuwerik, een witgat en tussen het riet het geluid van een fazant en twee waterrallen.
Boot van vijf uur teruggenomen. Vlakke zee, weinig leven - er vlogen zelfs nauwelijks meeuwen met de boot mee; de kleine jager zie volgens de geruchten al een paar weken met de boot meevliegt hebben we al helemaal niet gezien. Prachtige dag gehad - niet vergeten om binnenkort weer eens naar Texel te gaan.
Maar in dit land mag dat...
...dat heeft de minister immers zelf gezegd.
(Het is overigens hoopgevend om te zien dat anarchisten tegenwoordig stilstaan bij spellingskwesties. Dat is nondeju wel eens anders geweest.)
Stekkie
In de beeldentuin achter het Kröller-Müller Museum staat een onooglijk boompje. Het betreft een nakomeling van de kakiboom die de atoombom op Nagasaki overleefde. In 1994 slaagde de Japanse boomchirurg dr. Masayuki Ebinuma erin om de boom te stekken. Hij begon de stekken uit te delen aan kinderen* en kreeg in 1996 hulp van kunstenaar Tatsuo Miyajima, die het project 'Revive Time Kaki Tree' startte. Wereldwijd zijn er inmiddels tientallen stekken uitgezet.
Natuurlijk - er staan prachtige werken in de beeldentuin. (Heel wat lelijke ook, trouwens.) Maar bij het zien van zo'n boompje kan ik toch een beetje geroerd raken. Dus om te voorkomen dat we al te sentimenteel werden hebben we de rest van de middag, vrij naar Annie M.G. Schmidt, lopen zingen:
Wil u een stekkie, een stekkie, een stekkie
Wil u een stekkie van de kakiboom?
Heb u een plekkie, een plekkie, een plekkie,
Heb u een plekkie voor de kakiboom?
Het is een makkelijke plant
Vooral bij oorlog en bij brand,
En ik bezweer je: als het kon
Zou-ie zelfs groeien op de zon.
Ik geef een stekkie, een stekkie, een stekkie
En ik breng altijd overal geluk
Wanneer ik op visite ga,
Ik geef een stekkie van de ka,
Ik geef een stekkie van de kakiboom
Van de ka, ka, kakiboom.
*) Nou maar hopen dat het niet om radioactief materiaal ging.
Oost-Indische vrijheid
De vrijheid van meningsuiting*, die de afgelopen dagen zo welluidend werd bezongen, blijkt toch zijn beperkingen te kennen. Zo heeft de politie in Amsterdam gisteren bij diverse kraakpanden spandoeken verwijderd omdat de teksten 'beledigend' zouden zijn voor minister Rita Verdonk (vreemdelingenzaken en integratiebeleid).
De doeken waren opgehangen in het kader van een spandoekenactie in verband met de brand in het deportatiecentrum op Schiphol, waarbij op 27 oktober elf gevangenen om het leven kwamen. Op de spandoeken stonden teksten als 'Verdonk moordenaar' en 'Levend verbrand, Rita bedankt!'. Bij minstens één van de invallen is door de politie geweld gebruikt.
Mijn persoonlijke mening, als u het echt weten wilt, is dat uitlatingen als 'Verdonk moordenaar' niet meer zijn dan de objectieve, zij het ongenuanceerde, vaststelling van een feit. (Ik ben benieuwd of je dat zeggen mag, trouwens.) Immers: bij de uitvoering van het Nederlandse vreemdelingenbeleid vallen doden, niet alleen in Nederland maar ook onder teruggestuurde asielzoekers.
Aan de andere kant: Verdonk voert een beleid uit dat, middels democratische verkiezingen, schijnt te zijn gesanctioneerd door een meerderheid van de Nederlandse bevolking. Zo beschouwd kleeft er ook bloed aan de handen van een meerderheid van de kiezers. En, nu we toch bezig zijn, aan de handen van bepaalde linkse activisten, die niet zijn gaan stemmen en zo mede verantwoordelijk zijn voor het feit dat CDA, VVD en D66 überhaupt een coalitie hebben kunnen vormen. Maar daar gaat het hier niet om.
Waar het om gaat is de selectieve toepassing van het recht op vrije meningsuiting. Verdonk zelf zei op 2 november 2004 over Van Gogh: 'Hij zocht soms het randje op. Maar in dit land mag dat!'
En nog geen week geleden zei Job Cohen: 'Weg met de angst. Kies voor de hoop. Hoop op een leven in vrijheid. Vertrouwen dat wij, wij Amsterdammers, wij allen die in Nederland wonen, samen in vrijheid kunnen en willen leven, vrij om te denken en geloven wat wij willen, vrij om te zeggen wat wij willen.'
Het is op z'n minst opmerkelijk dat de politie, drie dagen na de wijze woorden van Cohen, onder zijn verantwoordelijkheid, met gebruikmaking van geweld, een aantal spandoeken verwijdert omdat de teksten hem onwelgevallig zijn. De boodschap lijkt te zijn dat het recht op vrijheid van meningsuiting alleen van toepassing is op uitlatingen van xenofobische of anti-islamistische aard.
Cohen lijkt me geen domme man en al helemaal geen xenofoob of anti-islamist. Ik kan me dan ook niet voorstellen dat dat zijn bedoeling is. Ik ben alleen zo vreselijk benieuwd wat hij wèl bedoelt.
*) Lezer, ik weet dat ik drie dagen geleden gezegd heb dat ik die woorden voorlopig niet meer wilde horen, maar men laat me weinig keus.
Een slecht geregisseerd avondvullend drama
Er was geen ontkomen aan de afgelopen week: het was 'een jaar na' - en dat moest uitgebreid worden gevierd. Er werd gediscussieerd, geanalyseerd, gefulmineerd en gejeremieerd. Het land beleefde één grote orgie van vrijheid van meningsuiting. Iedereen mocht zijn zegje doen: de politici en de deskundologen, de vrienden van, de familie van, de journalisten en de man (m/v*) in de straat.
In Engeland hebben ze Frost, Morse, Hamish Macbeth, Dalziel en Pascoe. In Nederland levert moord en doodslag enkel beroerde televisie op. Gisteravond werden op een gegeven ogenblik, op drie publieke netten tegelijk, drie verschillende documentaires over Van Gogh uitgezonden. Vijf minuten later kon je heen en weer zappen tussen twee verschillende interviews met Ayaan Hirsi Ali**.
Op dat moment knapte er iets. Ik kreeg ineens heel erg de aanvechting om op te springen en tegen de televisie te gillen. (Ik heb het nagelaten omdat poes lag te soezen.) Heel fraai, al die vrijheid van meningsuiting. Maar je hebt er zo verdomd weinig aan als iedereen krek hetzelfde zegt.
Even resumeren: Van Gogh is dood en dat is erg. En oh ja, we leven in een land waar je alles mag (en moet) zeggen. En iedereen voelt zich daar ongemakkelijk bij. En wij benne bang voor hunnie. En hunnie benne bang voor ons. Fijn. Dat weten we dan. Maar ik heb het nu te vaak gehoord. Ik ben verzadigd. De kritische massa is bereikt. Kunnen we het nu in godsnaam weer over iets anders hebben? De hele kwestie hangt me namelijk mijlenver de keel uit.
Daarom stel ik, hoewel het tegen mijn principes en mijn opvoeding indruist, de komende week een beperkte censuur in. De eerste die onder mijn dak de woorden 'Theo van Gogh' of 'vrijheid van meningsuiting' in de mond neemt wordt bij kop en kont gepakt en over het tuinhek geknikkerd.
Ja, poes, dat geldt ook voor jou.
*) Al was het verschil soms moeilijk te zien.
**) Het is raar, maar hoe sneller ik heen en weer zapte, hoe zinniger haar betoog leek te worden.
De score
FC Thun vs. Ajax: negentig minuten schelden, kankeren, kreunen en vloeken, drie minuten dolle pret. Per saldo heb ik wel eens beroerdere wedstrijden gezien. Maar ook veel, heel veel betere.
From Russia with lots of armoured cars
Wandelen we nietsvermoedend over de Vijzelstraat, is het ineens kermis. Massa's motoragenten, een reeks donkerblauwe wagens met AA-kentekens, geblindeerde Mercedessen met Russische platen, busjes vol bodyguards die er zo heavy uitzien dat het me niet zou verbazen als ze in hun vrije uurtjes bijklussen in Oud-Zuid. En als klap op de vuurpijl een archaïsch ogende Russische limousine*. Poetin in de stad.
Maar geen dranghekken, geen ME, niks. Gedurende een fractie van een seconde stonden we op nog geen drie meter afstand van de president van het grootste land ter wereld. Wonderlijk. Stel je voor dat Bush in de stad was geweest - dan waren we de Vijzelstraat überhaupt niet opgekomen.
Als Poetin komt leggen ze enkel de treinenloop stil.
*) Ze mogen er bespottelijk uitzien, maar vergis je in vredesnaam niet in die Russische limousines! De Russen brengen met de regelmaat van de klok soortgelijke vehikels in een baan om de aarde.
Hoge nood? Sein op rood!
Op het moment dat ik de westtunnel van Centraal binnenwandel weet ik dat het fout zit. Teveel mensen - zelfs als je de spitsdrukte in aanmerking neemt. Teveel mensen die niet, zoals gebruikelijk, doelgericht naar de perrons doorlopen. Teveel mensen die gedesorienteerd rondhangen en samenklonteren rond de informatiebalie. Blanco treinaanwijzers. Zut, ze zijn weer eens aan het jongleren met de treinenloop.
Een omroepbericht: 'op last van de politie' rijden er geen treinen tussen Centraal en Muiderpoort. Iemand z'n koffertje vergeten, naar ik aanneem. Maar volgens de conductrice die ik aanschiet zaten er 'verdachte personen' in de trein. Ze moet er zelf om lachen. De omroepers hebben het er druk mee: gestrande treinreizigers mogen gebruik maken van trams, bussen en metro's. Bij alle kiosken is gratis koffie te krijgen. Maar of (en wanneer) de treinen weer normaal gaan rijden blijft een raadsel.
Gelukkig zijn er niet veel mensen die op het idee komen om via Schiphol naar Hilversum te reizen, dus uiteindelijk loop ik slechts een uurtje vertraging op - en ik heb nog een zitplaats ook. En een goed boek. Thuisgekomen ben ik toch benieuwd wat voor sinistere types er in die trein zaten. Teletekst:
De twee mannen die vanmiddag in een stilgezette trein bij Amsterdam CS zijn gearresteerd, hadden geen kwaad in de zin. Ze zijn vrijgelaten. In hun rugzakken zaten alleen privé-spullen. De politie arresteerde de twee mannen met een Arabisch uiterlijk vanmiddag om half zes in de ICE-trein uit Frankfurt. Die was bij het station stilgezet nadat passagiers alarm hadden geslagen. De mannen hadden argwaan gewekt omdat ze los van elkaar verschillende keren naar het toilet gingen en er uitzagen als gelovige moslims.
Lezer, ik ben een redelijk mens. Ik gun iedereen zijn angstcomplexen, z'n paranoia en zijn xenofobie. Per slot van rekening moet ook bij psychiaters de kachel branden. Maar is het werkelijk nodig om iedere keer dat iemand in een djellaba moet piesen de hele dienstregeling te ontwrichten?
Laten we het volgende afspreken: diegenen onder u die nerveus worden van allochtone medereizigers nemen in het vervolg de auto. En mochten er een paar pubers over een viaduct lopen, laat dan niet meteen de hele A2 afsluiten. Ze gooien heus niet allemaal met stoeptegels.
|
|
|
