De buit is binnen
'Ze zaten in m'n kerstpakket.' De meneer doelt op het setje van zes petanque-ballen, dat hij me zojuist voor twee euro heeft verkocht. 'We waren er niet blij mee - het was een loodzwaar pakket.' Ik voel wat hij bedoelt. Mijn rugzak is op slag vierenhalve kilo zwaarder. Hier ga ik spijt van krijgen - maar ja: het is Koninginnedag en 't hoort er een beetje bij.
Verder nog iets gekocht? Mwoah, 't mag geen naam hebben. Twee boekjes en een originele Zippo voor drie euro. Geen slechte score.
Het was opvallend rustig in Amsterdam. Met uitzondering van een paar drukke punten (Museumplein, Rembrandtplein, Leidseplein) konden we overal normaal lopen. En het weer was lang zo beroerd niet als voorspeld was. Het merendeel van de dag hebben we lekker in het zonnetje gewandeld.
Bij het vallen van de avond hebben we de boules nog even uitgeprobeerd in het Beatrixpark. Ze werken perfect: de honden denken werkelijk dat het tennisballen zijn. Ja, het was wat je noemt een geslaagde Koninginnedag.
Asfaltnazi's
Gisteren werd bekend dat de ministers Peijs (V&W) en Dekker (VROM) overeenstemming hebben bereikt over de nieuwe snelweg, die de A6 met de A9 moet verbinden. Het geplande tracé van de A6-A9 loopt pal langs de Naardermeer, het oudste beschermde natuurgebied van Nederland.
Ondanks het feit dat de weg in een tunnel wordt aangelegd, zal de aanleg van de A6-A9 de nekslag voor de Naardermeer betekenen. De waterhuishouding in het gebied is afhankelijk van kwelwater dat van de Gooise Heuvelrug komt. Hierdoor is het water in de Naardermeer opmerkelijk voedselarm en komen er planten (en dieren) voor die in grote delen van Nederland zijn verdwenen door overbemesting. De komst van de weg zal de grondwaterstromen in het gebied ernstig ontregelen en de natuurwaarde van de Naardermeer onherstelbaar aantasten.
Daarnaast zal de nieuwe weg de veenweidegebieden in de Gein- en Vechtstreek doorsnijden. Deze gebieden maken deel uit van de Nationale Landschappen Het Groene Hart en vormen een belangrijk deel van de Ecologische Hoofdstructuur.
Het besluit van de ministers is merkwaardig, omdat er voldoende alternatieven zijn voor de nieuwe weg. Zo kan de bestaande infrastructuur worden uitgebreid door verbreding van de A1, het lokaal invoeren van rekeningrijden en verbetering van het openbaar vervoer tussen Almere en het oude land. Deze oplossingen zijn niet alleen natuurvriendelijker, ze zijn ook minder kostbaar. De kosten voor de aanleg van de A6-A9 zijn geraamd op 4,5 miljard, de alternatieven zijn beduidend goedkoper. Om die reden heeft ook het CPB zich tegen de aanleg van de nieuwe weg gekeerd.
Niettemin drijven de ministers hun zin door. In hun plannen wordt met de alternatieven geen rekening gehouden: er wordt rücksichtslos gekozen voor de milieuonvriendelijkste en duurste oplossing. Zo'n houding getuigt van weinig common sense - je vraagt je af wat voor denkbeelden eraan ten grondslag liggen.
Eigenlijk kan ik maar één logische verklaring bedenken voor de halsstarrigheid van onze ministers: er moet sprake zijn van belangenverstrengeling. Dat is niet eens zó onwaarschijnlijk: de echtgenoot van minister Peijs, Rinus Platschorre, heeft een dikke vinger in de pap in de bouwwereld. Zo bekleedt hij een stuk of twintig commissariaten, onder meer in bouwondernemingen. Verder was hij voorzitter van de Nederlandse cementbranchevereniging VNC.
Voor de aanleg van een nieuwe snelweg, zeker een ondertunnelde snelweg, is een hoop beton nodig. En hoe duurder dat beton uitvalt, hoe meer geld er in de kas van de bouw- en cementbedrijven terechtkomt. Je vraagt je af of de minister, als echtgenote van een grote betonboer, geheel onafhankelijke beslissingen neemt. In elk geval heeft ze de schijn tegen. Ik zou er heel wat voor over hebben om de rekeningafschriften van de betonbazen te mogen inzien.
Denk er nog maar eens goed over na, bijvoorbeeld als er weer eens een bezuinigingsronde wordt aangekondigd: door dat soort zwijnen worden we op het ogenblik geregeerd.
Eerlijk?
Uit de gebruiksaanwijzing van Jonas' anti-vlooienkuurtje:
'Houd behandelde dieren weg bij open vuur of andere ontstekingsbronnen voor een periode van teminste dertig minuten of tot de vacht is opgedroogd.'
Maar zodra je vacht is opgedroogd zul je ervan lusten, poes!
Wat denken ze eigenlijk wel?
Dat het voorjaar wat lang op zich heeft laten wachten - soit. Maar om te voorkomen dat er ongelukken gebeuren leg ik de spelregels nog één keer uit:
Op Koninginnedag is het lekker warm en schijnt er een vrolijk Oranjezonnetje. Capisce?
Mais où?!?
- Ko?
- Jonas?
- Où sont les neiges d'antan?
- Hein?
- Où sont les neiges d'antan, Ko?
- Vriesvak, poes, tweede la van boven.
- Merci, Ko.
- De rien, poes.
Natuur vandaag (75)
Vanmorgen om tien voor negen: sriiii! sriiii! - de eerste gierzwaluwen boven Hilversum. Gierzwaluwen zijn hard op weg om mijn favoriete vogeltjes te worden. Ieder jaar heb ik, als ik ze voor het eerst zie, het gevoel dat er een zwaar karwei is afgerond. Het waren er twee, dus is het zomer. Vanmiddag heb ik er één boven Amsterdam-Zuid gezien, maar het houdt nog niet over. Any day now.
Voorts stonden er vanochtend (alweer) twee reeën te grazen in de Keverdijksche Polder. Grote zilverreigers heb ik er al in geen weken meer gezien. Die hebben vast belangrijker zaken aan hun hoofd - paren en zo.
Bij Duivendrecht vanavond weer eens een buizerd in gevecht met twee kraaien gezien. Uiteraard delfde de buizerd het onderspit. Blijft leuk.
Kliekjesdag
Kliekjesdag - bestaat dat fenomeen eigenlijk nog? Zijn er nog mensen die, eens in de twee weken of zo, de restjes die (te) lang in de koelkast hebben gestaan proberen om te smeden tot een eetbaar geheel? Of is de kliekjesdag, net als schuifkaas en boterhammen-met-tevredenheid, gedoemd om langzaam uit te sterven, als een relict uit minder welvarende tijden? Je hoort het woord in elk geval zelden meer - en áls je het hoort wordt het nogal denigrerend gebruikt. Een prak van opgewarmde restjes, dat kan nooit lekker zijn.
Dat laatste valt uiteraard te bezien. Ten eerste is het afhankelijk van de kok die de restjes opwarmt. Een kok kan elk gerecht maken of breken, dus ook een kliekjesschotel. Is onze kok nu een beetje een vakbekwame kok, dan is de helft van de slag al gewonnen. En als de op te warmen restjes op hun beurt zijn bereid door meesterchefs, dan moet er veel gebeuren om het resultaat te verknallen. Een en ander is eenvoudig te demonstreren aan de hand van een recent praktijkvoorbeeld. Verplaatsen wij ons in gedachten naar de keuken...
...ja? Goed dan. Om te beginnen nemen we (niet schrikken) een ferme portie Jam. Vervolgens vermengen we dit met evenredige delen Pulp, Blur en Clash. We voegen een snufje Stranglers toe, en een mespuntje New Model Army, plus wat er verder nog in de koelkast staat. De aldus ontstane massa kruiden we met flink wat peper en roerbakken we (niet veel langer dan drie minuten per portie) op hoog vuur. Het resultaat is, zelfs gegeven de ingrediënten, een verrassend frisse schotel.
Persoonlijk heb ik het niet zo op hypes. De populariteit van een nieuwe band is meestal omgekeerd evenredig aan de kwaliteit van de muziek. Maar het ware al te eenvoudig om de Arctic Monkeys af te doen als het zoveelste opgepijpte Britpop-bandje. Whatever People Say I Am, That's What I'm Not, hun eerste album, is nu al dagenlang niet uit mijn CD-speler weg te branden en elke keer dat ik het beluister hoor ik iets nieuws.
In elk geval ben ik eens temeer gesterkt in mijn rotsvaste overtuiging dat de beste muziek uit Engeland komt. Hoe zou het toch komen dat Engelsen niet kunnen koken?
Nieuwigheden
Er gaat bijna geen jaar voorbij, zo lijkt het, of ze verzinnen weer iets nieuws om de voetbalcompetitie nóg langer, nóg spannender en voor de spelers nóg slopender te maken. De Chapions League, de nacompetitie, de intertotocompetitie, het poulesysteem in de UEFA-cup, de voorrondes van de Champions League en nu weer de play-offs in de Eredivisie*, ze maken de boel er niet overzichtelijker op. Je vraagt je af wat dat moet worden op het WK, van de zomer. Vermoedelijk lopen alle spelers op hun tandvlees.
Ik hou niet zo van dat soort nieuwigheden. De competitie is de competitie, de kampioen speelt in de Champions League, de bekerwinnaar plus nog een handvol clubs in de UEFA-cup en de nummers 17 en 18 degraderen. Zo zit dat, als je het mij vraagt. En daarvoor hoeven helemaal geen extra wedstrijden te worden gespeeld. Ik vraag me ook af wat het nut is van al die heisa.
Maar ik zal heel eerlijk zijn: het is wel heel lekker om Ajax twee keer in vijf dagen van Feyenoord te zien winnen. Wat mij betreft mag dat elk seizoen - als we geen landskampioen worden, tenminste.
*) Ik vergeet vast nog iets - kun je nagaan.
Buzzen
Lezer, ik heb het spelletje lang meegespeeld. Zo lang dat ik er gek van werd. Jarenlang ben ik elke dag op een misdadig tijdstip opgestaan, poetste ik mijn tanden, nam een douche en een bak koffie en verliet mijn woonst, om op een saai kantoor mijn brood te gaan verdienen. Meestal trok ik er zelfs kleren bij aan. Dat hoort nu eenmaal zo.
Maar het is mooi geweest. Sinds het zien van dit item in het journaal heb ik het opgegeven met de grotemensenwereld. Ik heb alleen nog maar zin om wild om me heen te spugen en, zo af en toe, een beetje te gillen.
Laat me maar. Eerlijk. Dat is beter voor u.
Natuur vandaag (74)
Nog verleden week zat ik op zolder te wikken en te wegen: zou ik m'n schaatsen uit het vet halen of niet? Maar zie, de lente gaat eindelijk los. De temperaturen zijn ineens acceptabel, de lucht is (om het op z'n negentiende-eeuws te zeggen) zwanger van bloesemgeuren en de eerste bomen staan fris in het groen. In Amsterdam bloeien de iepen en ook de horeca maakt een bloeiperiode door - de terrasjes zitten in elk geval stampvol.
Eergisteren zag ik in de Naardermeer de eerste purperreiger van dit seizoen (in gezelschap van drie blauwe reigers, trouwens). Thijs zag gisteren zowaar de eerste gierzwaluwen* in de Oostvaardersplassen. Op 21 april - nota bene drie dagen eerder dan vorig jaar, en vier dagen eerder dan in 2004**. In de Randstad heb ik, ondanks geducht & herhaaldelijk speurwerk, overigens nog geen gierzwaluwen gezien, maar dan kan onmogelijk langer dan twee à drie dagen duren. Landgenoten, houdt moed! Wie weet krijgen we zelfs een warme koninginnedag.
*) Overigens schijnt de eerste gierzwaluw dit jaar al op 2 april te zijn waargenomen, ergens in de buurt van de Kager Plassen. Maar stiekem vraag ik me af of de waarnemer niet per abuis een oeverzwaluw voor een gierzwaluw heeft aangezien.
**) Soms begint dit rubriekje iets te krijgen van een fenologisch dagboek. Waarom ook niet?
Even geduld a.u.b.
De afgelopen dagen dagen is deze site niet permanent bereikbaar geweest (ook voor mij niet), waarvoor excuses. Ik moet aannemen dat het aan spamaanvallen op de server heeft gelegen. Binnenkort schijnt er trouwens een nieuwe versie van Pivot uit te komen, met allerhande leuke extra's om spam tegen te gaan. Landmijnen, naar ik hoop.
Hotel Verdonk
'Elf man gecremeerd voor hun uitvaart begon' - misschien onaangenaam om te horen, maar daarom niet minder waar. Het is de eerste regel van 'Hotel Verdonk', een indrukwekkend - hm - muziekstuk van de hand van Bob Fosko en Ingmar Heytze.
Voor wie het nog niet geraden had: het lied gaat over de brand in de deportatiebajes op Schiphol, waarbij elf 'ongewenste vreemdelingen' om het leven kwamen, als gevolg van het door vreemdelingenhaat ingegeven beleid van minister Verdonk.
Nog een stukje van de tekst:
'We zijn bozer in dit platte land
Om één dode mus in een dominohal
Daar staan we dan met ons goede gedrag
Integer verdrietig te zijn
De minister spreekt passend woord
Ze noemt ‘t een ongeluk - ik noem het moord'
Heer der werelden, wat een land. Gaat dat downloaden!
Dank aan Wieland voor de tip.
Lousewies van der Laan ziet het Licht
Jongere lezertjes kunnen het zich misschien niet meer herinneren, maar er was een tijd waarin het done was om op feestjes te zeggen dat je D66 stemde. (Niet op mijn feestjes, overigens. Op mijn feestjes werden self-confessed D66-stemmers bij kop en kont gepakt en met de meest gezwinde spoed geëxtramureerd. Democratie is leuk en aardig, maar ik blijf niet aan de gang. Bovendien had ik zelden mineraalwater in huis.)
Enfin. Die tijd ligt ver achter ons. D66, in '94 nog goed voor 24 zetels, is de afgelopen twaalf jaar door nietszeggendheid, draaikonterij en gebroken verkiezingsbeloftes gereduceerd tot een soort splinterpartij. Een splinterpartij, niettemin, die met haar zes zetels niet te beroerd bleek om in het tweede bruinhemdenkabinet te stappen.
Er volgden jaren van meer nietszeggendheid, meer draaikonterij en meer gebroken verkiezingsbeloftes. D66 heeft zich, laten we het beestje maar bij z'n naam noemen, van alle klanten laten buttfucken door coalitiepartners CDA en VVD. Het zou me zelfs verbazen als de partij bij de volgende verkiezingen de kiesdrempel haalt - tenzij er een wonder gebeurt. Een wonder, bijvoorbeeld, in de vorm van Lousewies van der Laan.
Persoonlijk had ik niet gedacht dat ik het nog ereis eens zou worden met Lousewies, maar vanavond is het dan toch gebeurd. In een interview met NRC maakt de D66-fractievoorzitter haar partij vandaag uit voor 'een gewone Haagse partij, die haar geloofwaardigheid is kwijtgeraakt'.
Ze geeft haar patij zelfs een heuse onvoldoende: 'Ik vind dat we niet eens een 6 halen. Ik vind onszelf een 4.' Over de wijze waarop D66 zich in het debat over de missie naar Afghanistan heeft opgesteld zegt ze: 'Als je dreigt met een kabinetscrisis als de missie doorgaat, moet je dat waarmaken. Het is zo onwaarachtig als je dat niet doet.'
Verrassend openhartig is ze, deze Lousewies. Ik vraag me af of haar partijgenoten haar deze kritiek in dank zullen afnemen. Per slot van rekening zitten ze alweer bijna drie jaar comfortabel met hun toges op het pluche - en ze verraden hun dierbaarste principes om dat zo te houden.
Het zou de democraten sieren, ook in de ogen van hun potentiële kiezers, als ze Balkenende II zouden laten donderen. Maar blijkbaar is de partij zó gehecht aan regeringsdeelname dat de resultaten bij komende verkiezingen er niet toe doen. Dat lijkt me een stuitend geval van kortetermijnvisie, niet bepaald een wenselijke kwaliteit in (aspirant-)bewindslieden.
Maar stel nou, ik zeg stel, dat de partij inderdaad de stekker uit het kabinet zou trekken. Stel, zeg ik, dat de D66-top door het stof gaat, de achterban om genade vraagt en beterschap belooft. Stel dat de partij zich, verjongd en verfrist, in een nieuwe campagne stort met de wijze Lousewies aan kop: misschien is er dan tóch een waterkansje dat D66 de volgende verkiezingen overleeft. En wellicht kan ik dan ook weer eens ongegeneerd een democraat over de drempel kwakken.
Natuur vandaag (73)
Zoals gezegd heb ik de afgelopen dagen (met Oerwouter) doorgebracht in Giethmen, even ten zuiden van Ommen. Van vrijdagmiddag tot maandagavond hebben we in en rond het door ons betrokken huisje gelummeld, gewandeld, gelezen, geschreven, gekookt, gegeten en gedronken. Omdat dat huisje midden in het bos lag hebben we er ook nog eens volop kunnen genieten van de aanwezige natuur.
De zangvogels, bijvoorbeeld, waren helemaal los. In het bos rondom het huisje maakten kool- en pimpelmezen, matkoppen, boomklevers, winterkoninkjes, roodborstjes, merels en zanglijsters, grote bonte spechten, een enkele zwarte specht, vinken en een buizerd een oorverdovend kabaal. Verder hadden we een paar close encounters met konijnen, muizen en eekhoorns; op zondagavond troffen we in het huisje zelfs een bruine kikker aan, die zich op Wouters laptop had verschanst.
Op zondagmiddag uit wandelen geweest langs de Regge, die grotendeels gekanaliseerd is. In de rigoreus drooggemalen weilanden en akkers tref je slechts hier en daar een scholekster, een handvol boerenzwaluwen, wat puttertjes en af en toe een plukje verdwaalde kieviten. We hebben er één grutto gehoord. Toch heb je langs de Regge af en toe verdomd mooie landschappen. Op het landgoed Eerde staat een prachtig klein bos onder aan de steile rivieroever, waar we de eerste zwartkop van dit jaar zagen. Even eerder, bij Nieuwe Brug, hebben we zelfs een rode wouw zien jagen.
Door de bossen zijn we achter de Besthmenerberg langs gelopen: noords aandoende bosvennetjes (dodaarsjes, natte voeten) en fraaie dennenbossen. Verder, door de bomen heen, af en toe de (sta-)caravans van camping 'Vacantievreugd', die ligt op de locatie van het voormalige Kamp Erika. Bij donker via Ommen en het Giethmener Kerkpad teruggelopen naar Giethmen. Uilen gezocht maar niet gevonden. 's Nachts een hoop gerommel bij het huis gehoord, alsmede een paar omvallende bloempotten en dergelijke. Ik ben niet gaan kijken, maar ik moet aannemen dat het een egel is geweest. Yep: mooie paasdagen gehad.
Verder nog iets te melden? Eens kijken. Afgelopen week tussen Leiden en Nieuw Vennep een ooievaar in het weiland zien staan, de eerste van dit jaar. En in de tuin komen de boerenjasmijn, de weigelia en de rode kornoelje langzaamaan in het blad. Het krentenboompje staat volop in bloei en de blauwe druifjes hebben de kop opgestoken. Alle bomen staan te trappelen om in het blad te komen (en de kastanjes zijn al een aardig eind op weg). Maar als ik de weersverwachting moet geloven hoeven we de komende dagen nog geen zon te verwachten. En dat terwijl het al bijna koninginnedag is. Opschieten! Nu!
NASCHRIFT: Niet alleen kon ik geen genoeg krijgen van de natuur in Giethmen, de natuur in Giethmen kon ook geen genoeg krijgen van mij. Bij thuiskomst ontdekte ik dat er een teek was meegelift.
Ha'j hier ok nen internet-kafee?
Nee? Dan vrees ik dat het hier de komende drie dagen een beetje stil blijft. Die dagen hoop ik namelijk door te brengen in het verre Giethmen, in de bossen rond Ommen. Als alles goed gaat zal ik proberen om dinsdag weer een teken van leven te geven - met een extra dikke 'Natuur vandaag', naar ik hoop. Mocht dat niet gebeuren, stuur dan spoorslags een reddingsploeg naar Giethmen, of op z'n minst een Sint-Bernhard met een vaatje cognac. VSOP of XO, niet dat ordinaire spul.
Wrecked Exotics
Ik ben niet echt een daverende liefhebber van auto's. En dus ook niet van van auto-sites. Maar voor Wrecked Exotics maak ik graag een uitzondering. Zoals de naam al doet vermoeden is de site gevuld met totaal aan poeier gereden exclusieve auto's. 'All in all, you'll find almost a quarter of a Billion Dollars worth of damage within this car crash collection. That's enough to make any insurance company weep,' aldus de makers. Verrukkelijk.
Vooral de sectie met total-loss gereden SUV's is om te smullen. Doe jezelf een lol en geniet mee van totaal in de prak gereden BMW's X5, Porsche Cayennes, Range Rovers en (alsof het niet op kan) Hummers.
Herstelplan voor de publieke omroep
Het is een cynische, misschien zelfs een enigszins morbide constatering: de Nederlandse televisie is over het algemeen niet geneigd om serieus aandacht te besteden aan literatuur, tenzij er een bekende schrijver de moord steekt. Afgelopen week, na het overlijden van Gerard Reve (God hebbe zijn ziel, in alle denkbare standjes), heb ik dan ook intens genoten. En omdat een mens aan één avondje literatuur per jaar niet voldoende heeft heb ik alvast een beetje vooruitgedacht.
Begrijp me niet verkeerd: ziekte en/of dood wens ik zelfs mijn ergste vijanden niet toe. Maar als we de komende jaren een beetje behoorlijke televisie willen, dan zal er toch om de zoveel tijd een bekende schrijver om zeep moeten. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan: bekende schrijvers (die ook nog behoorlijk schrijven kunnen) zijn niet dik gezaaid in Nederland. Ook hebben ze nog niet allemaal een - hm - sterfbare leeftijd bereikt. Tijd voor een kleine hitlist.
Arnon Grunberg en Ronald Giphart zijn ten enen male te jong. Die moeten nog een hele tijd mee. Misschien gaan ze zelfs nog eens klassiekers schrijven - dat zou ik niet willen missen. Daarnaast: een avond televisie over hun oeuvre zou te kort zijn. Ingeval Giphart onverhoopt mocht komen te overlijden, vrees ik bovendien dat er de hele avond (ex-)soapies over het scherm rollen, die ooit nog eens een rolletje hebben gespeeld in een verfilming van zijn werk. Giphart en Grunberg vallen voorlopig dus af.
Bernlef, Heere Heeresma en Maarten Biesheuvel hebben stuk voor stuk behoorlijk werk afgeleverd. Goed: de een iets behoorlijker dan de ander. Hoe dan ook: erg bekend zijn ze niet. Hun verscheiden zou in de Nederlandse mediavijver slechts een kleine rimpeling teweeg brengen, amper genoeg voor een item in het journaal.
Er zijn ook schrijvers die té bekend zijn: Kees van Kooten, Jules Deelder en Adriaan van Dis zullen na hun overlijden worden geëerd als media-persoonlijkheden, maar aan hun geschreven werk zal nauwelijks aandacht worden besteed, behalve door obscure VPRO-radioprogramma's als De Avonden (o ironie!). Als die programma's tegen die tijd nog niet wegbezuinigd zijn, tenminste.
Dan zijn er de vergeten schrijvers: Leon de Winter heeft al in geen jaren meer een behoorlijke roman gepubliceerd, van Oek de Jong wordt ook weinig meer vernomen. Van Rudy Kousbroek en Jeroen Brouwers weet ik niet eens zeker of ze nog wel leven. En zou er iemand zijn die nog weet wie Jan Cremer was?
Thomas Rosenboom? Te geschift (en te jong). F. Springer? Te obscuur. En Maarten 't Hart mocht ik op school niet eens op mijn lijst zetten: die werd door onze leraren, die wél wisten wat literatuur was, onder het kopje 'Bouquet-reeks' geklasseerd.
Over Mensje van Keulen, Renate Dorrestein, Marga Minco, Connie Palmen, Anna Enquist, Margriet de Moor, Inez van Dullemen, Tessa de Loo, Yvonne Keuls en Joost Zwagerman kunnen we kort zijn: mochten die überhaupt ooit het ondermaanse met het eeuwige verwisselen, hetgeen me sterk lijkt, dan zullen ze niet worden gemist. En mocht er, naar aanleiding van zo'n heuglijke gebeurtenis, op de televisie een lijvig retrospectief over hun leven en werk worden uitgezonden, dan denk ik dat ik naar de kroeg ga om voetbal te kijken.
De spoeling wordt wel dun, zo onderhand. Natuurlijk: we hebben nog een rijtje kanonnen. Maar AFTh is te jong, Komrij en Noteboom zijn voor de televisie vermoedelijk te hoog gegrepen en van Marcel Möring verwacht ik nog grote dingen (en liefst een beetje snel, verdomme, Möring!), die wens ik in elk geval nog een lang en productief leven toe.
Dan blijven eigenlijk alleen Remco Campert, Harry Mulisch en Jan Wolkers over. Dat zijn schrijvers die ik geen van drieën zou willen missen. Een avondje puike televisie is best leuk en aardig, maar stilletjes hoop ik nog op een hoop leuke cursiefjes van Campert en op de definitieve romans van Wolkers en Mulisch. Mogen die heren honderd worden? Graag.
We kunnen om de hete brij heen blijven draaien, maar de conclusie lijkt me even pijnlijk als duidelijk: Hella Haasse moet eraan geloven. Sorry Hella.
Morrissey
Op 4 april lag Ringleader of the Tormentors, het nieuwe album van Morrissey, in de winkels. Inmiddels snort het alweer een tijdje naar volle tevredenheid in mijn CD-speler. Gisteravond gaf Morrissey, in de stijf uitverkochte Heineken Music Hall, zijn eerste solo-optreden ooit in Amsterdam. Er zijn voorwaar slechtere manieren om je maandagavond te besteden, dus waren we erbij.
Het is een wonderlijke ervaring om een jeugdheld zomaar ineens in levenden lijve te zien. Vooral omdat de set*, die merendeels bestond uit nummers van de laatste twee albums, hier en daar werd opgeleukt met een Smiths-deuntje. Still Ill klonk zo - hm - natuurgetrouw dat we even dachten dat Johnny Marr stiekem op het podium stond. Het is ook opmerkelijk om te zien dat het (toch al enthousiaste) publiek bij de Smiths-nummers helemaal uit z'n plaat ging. We waren blijkbaar niet de enige dertigers op een nostalgische trip.
Het optreden was goed opgebouwd en strak - misschien iets te strak - gespeeld. De hoogtepunten waren (het eerder genoemde) Still Ill, Life Is A Pigsty, How Soon Is Now en een splijtend harde versie van Irish Blood, English Heart. Morrissey zwalkte als vanouds met veel vertoon van pathos en wapperende ledematen over het podium. Af en toe permitterde hij zich zelfs een grapje: 'I am not as skinny as I used to be. But then, neither are you.' Nog iets: hoezeer het me ook tegen de borst stuit, ik moet toegeven dat het geluid in de Heineken Music Hall geweldig is. Als ze nu ook nog fatsoenlijk bier gaan schenken dan wordt het nog eens iets.
Hoewel Morrissey onderhand zwaar in de veertig is, toont hij nog altijd weinig tekenen van zelfrelativering. Ergens halverwege de rit - ik weet niet eens meer tijdens welk nummer - hebben we onbedaarlijk de slappe lach gekregen. Grote goden, hoeveel leed kan een mens in één concert bezingen? Niet al te veel, blijkbaar, want de oude bard gaf er al na een dik uur de brui aan. Weliswaar perste hij er nog een toegift uit (Last Night I Dreamt That Somebody Loved Me, een oude Smiths-treurzang), maar dat was het dan ook.
En dat is meteen mijn enige punt van kritiek. Misschien ben ik een beetje blasé geworden door mijn ervaringen met bands als de Drive-By Truckers en dergelijke, maar een uur muziek is wel erg aan de korte kant. Zeker als je in aanmerking neemt dat de kaartjes veertig euro kostten, verdomd als het niet waar is. Hoe zei Morrissey dat zelf ook weer? Ach ja: 'And he stole from the rich and the poor / and the not-very-rich / and the very poor'.
And he stole all hearts away. Dat dan wel weer.
*) De set: First Of The Gang To Die / Still Ill / You Have Killed Me / The Youngest Was The Most Loved / Reader Meet Author / Let Me Kiss You / My Life Is A Succession Of People Saying Goodbye / Girlfriend In A Coma / I Will See You In Far-off Places / To Me You Are A Work Of Art / Life Is A Pigsty / Trouble Loves Me / How Soon Is Now? / Irish Blood, English Heart / A Song From Under The Floor Boards / I Just Want To See The Boy Happy / At Last I Am Born
Toegift: Last Night I Dreamt That Somebody Loved Me
Nog geen lente
Drie kleine negertjes
Al vóór het overlijden van W.F. Hermans vroegen literatuurkenners zich af wie van de 'Grote Drie' als laatste zou overblijven. Stiekem ging iedereen er op voorhand vanuit dat dat Harry Mulisch zou zijn. Aldus geschiedde.
Zodoende levert de dood van Gerard Reve niet alleen literaire, maar ook rekenkundige vraagstukken op: zou Mulisch nu verder door het leven moeten als de 'Grote Eén'?
En wat gebeurt er als Harry Mulisch overlijdt - wordt het dan tijd voor de 'Grote Nul'? Zou Joost Zwagerman al klaar zijn voor zo'n verantwoordelijke taak?
A dirty job (2)
Verontrustend berichtje op nu.nl:
DEN HAAG - De kandidaat-lijsttrekkers Rutte en Verdonk van de VVD hebben donderdag hun ruzie van een dag eerder bijgelegd. "We hebben het afgezoend", zei Rutte in het tv-programma Nova.
Nou ja, hij liever dan ik.
Natuur vandaag (72)
Er ligt eindelijk een groen zweem over de bomen. De krentenboompjes staan in knop en hier en daar beginnen de eerste bloesems te verschijnen. De vogels zijn volop bezig met het bouwen van nesten. Ineens zijn overal weer tjiffen en boomklevers. Verleden week heb ik boven de Naardermeer zelfs de eerste twee oeverzwaluwen zien vliegen (twee = zomer). Ik heb gehoord dat ook de boerenzwaluwen weer terug zijn, maar die heb ik tot op heden nog niet gezien. Misschien kijk ik op de verkeerde plekken.
Verder nog leuke dingen gezien? Nou ja, in de Keverdijksche polder de gebruikelijke reeën, en eergisteren zowaar weer eens een grote zilverreiger. (Ze houden zich al een tijdje schuil - waarschijnlijk zijn ze druk bezig met het nestbouw - en aanverwante aangelegenheden.) Het wachten is op de visdiefjes (any day now) en op de gierzwaluwen (nog tweeënhalve week, als alles goed gaat). En op een beetje warmte, verdomme, want ik leg het onderhand bijna af.
Woensdag vanuit de trein tussen Hoofddorp en Nieuw Vennep nog een aantal kluten zien foerageren in een ondiep prutslootje. Ze staan daar wel vaker, trouwens, maar het blijft een leuk gezicht.
Expatois
Het begon een jaar of vijftien geleden. Het begon, om precies te zijn, met de Ierse pubs. Nou waren er in die tijd nog niet zo achterlijk veel Ierse pubs in Amsterdam: Mulligans, The Blarney Stone en Tara, dan had je het zo'n beetje gehad. Ik woonde nog niet zo lang in de stad en beging in zo'n etablissement de vergissing om in het Nederlands een biertje te bestellen. Het meisje achter de bar keek me niet begrijpend aan.
Ik begreep dat de kroegbazen niet alleen het bier en het meubilair, maar ook het complete personeel, ja, zelfs de clientèle uit Ierland hadden geïmporteerd, en dat de voertaal in de pub dus Engels was. Nu, als dat het spelletje was wilde ik best meespelen. Ik glimlachte en plaatste mijn bestelling in het Engels. Ik had er zelfs aardigheid in: het verleende een zekere authenticiteit aan de Ierse-pub-ervaring, alsof je op vakantie was in eigen land.
Het bleef niet bij de pubs: een paar jaar later waren de avondwinkels aan de beurt. Op een dinsdag stommelde ik een avondzaak binnen om een paar biertjes en een tros bananen. Achter de kassa zat een puisterige jongen met een kamerbreed Australisch accent. Er stond een lange rij en die rij schoot niet erg op. De jongen sprak geen woord Nederlands; iedere transactie ging gepaard met veel gebarentaal en hulpeloos gestamel. Ik beschouwde het als een incident, maar al snel was er in het hele centrum geen avondwinkel meer te vinden waar je met Nederlands terechtkon.
In de loop van de jaren negentig greep het expat-virus snel om zich heen. Broodjeszaken, tankstations, modewinkels en kapsalons gingen als dominostenen omver. Het aantal 'Ierse' pubs in de hoofdstad steeg explosief. Niet zelden werd een klassieke, door de tijd getekende Amsterdamse kroeg rücksichtslos gesloopt en vervangen door een dertien-in-een-dozijn prefab-pub. Dit alles ten behoeve van luie toeristen en expats, die ook in den vreemde hun lauwe bier, hun sponzige frites-met-azijn en hun eeuwige doperwtjes niet konden missen.
In 1999 kreeg mijn afdeling een Engelstalige manager. Een Brit. Nu was dat op zich niets bijzonders. We werkten voor een internationaal bedrijf en we werden geacht om een mondje Engels te spreken. Maar onze manager woonde en werkte al een kwart eeuw (vijfentwintig jaar!) in Nederland. En hij verrekte het om tijdens afdelingsmeetings of werkbesprekingen Nederlands te spreken.
Hij was onze taal niet helemaal onmachtig - de beledigingen die we achter zijn rug sisten verstond hij feilloos. Daarnaast kon hij zich min of meer verstaanbaar maken in een soort Nederlands van eigen vinding, dat ik voor het gemak maar Expatois zal noemen. Maar dat reserveerde hij voor jubilea, pensioneringen en andere feestelijke gelegenheden, wanneer hij, tot grote hilariteit van alle aanwezigen (en vooral van hemzelf), toespraken hield in zijn eigen koeterwaals. Ik heb overplaatsing gevraagd en gekregen.
Sinds 2000 is het hek helemaal van de dam. Iedere sector van het bedrijfsleven wordt in rap tempo overgenomen door expats uit Groot-Brittannië, Ierland, de VS, Australië en zelfs Zuid-Afrika. Ze spreken geen woord Nederlands, weigeren de taal te leren, sturen hun kinderen naar Engelstalige scholen en sluiten zich op in Engelstalige ghetto's. U denkt dat ik overdrijf? Maak dan voor de grap eens een wandelingetje door het centrum van Wassenaar. In elke willekeurige achterstandswijk wordt meer - en beter - Nederlands gesproken.
Verleden week is de limiet bereikt. Ik liep een warme bakker binnen en vroeg om een half gesneden grof volkoren. Het meisje achter de toonbank, een Amerikaanse, viel me paniekerig in de rede: 'Hold it, hold it, I don't speak any Dutch!' Even stond ik in dubio. Ik kon natuurlijk proberen om in het Engels een half gesneden grof volkoren te bestellen. (Hoe deed je dat eigenlijk? A half cut rude wholemeal? A half sliced rough fullcorn?) Ik kon me ook op mijn hielen omdraaien en met slaande deur vertrekken. Ik deed het laatste en ging naar de supermarkt.
Met mijn mandje vol boodschappen sloot ik aan bij de rij voor de kassa. De caissière was een bevallig Marokkaans meisje, compleet met hoofddoekje, dat me in accentloos Nederlands vroeg of ik een bonuskaart bezat en luchtmijlen beliefde. En terwijl ze mijn boodschappen over de scanner haalde hield ze even stil, met de zak boerderijdrop in haar hand, en keek me met een brede glimlach aan. 'Oôh,' zei ze, 'ik heb ook zin in drop!'
Straatmeubilair (2)
Stadsdeel Centrum is op zoek naar alternatief straatmeubilair in de omgeving van het Blijf van mijn Lijf-huis.
Straatmeubilair (1)
De Amsterdamse grachtengordel is vergeven van de bankjes. Niet alleen zijn er de van gemeentewege neergezette zitmeubels, ook staat voor ieder tweede grachtenpand een bank, die door de bewoners is neergezet. Maar heb niet het lef om daarop even lekker in het zonnetje een boek te gaan zitten lezen: in het beste geval word je door een bekakt sprekende yup verjaagd, het is zelfs niet uitgesloten dat er rake klappen vallen.
Het kan anders: een bewoonster van de Keizersgracht heeft voor heur huis een bank neergezet 'voor de vermoeide wandelaar'. Wat je noemt een sympathiek initiatief. Wie volgt?
Natuur vandaag (71)
Gistermiddag even door Heemstede gewandeld, langs de Herenweg en over de buitenplaats Berkenrode. Gezien en gehoord: grote bonte- en groene specht, boomklever, tjiftjaf, groenling, vink, kool- en pimpelmees, heggemus, een sperwer, slobeenden, wat halsbandparkieten en vier nijlganzen.
In onze tuin staan de narcissen en de eerste tulpen in bloei. De hyacinten staan op het punt om in bloei te gaan. Ook de scilla's bloeien nog, maar de leuke krokusjes in het gras zijn allemaal door de poes gemold.
Nog vergeten te vermelden: afgelopen week op de Zuiderheide de eerste vleermuis van dit jaar zien rondfladderen.
Geen geintje
'Da's een wel heel erg voor de hand liggende grap,' dacht ik, 'écht niet dat iemand daar intrapt!' Ik legde mijn ochtendblad opzij, ging koffie zetten en wachtte af.
Maar de dag van gisteren is gekomen.
En de dag van gisteren is gegaan.
En blijkbaar is Rita Verdonk nog steeds kandidaat-lijsttrekker voor de VVD.
|
|
|
