Toch nog iets van de stad gezien




Gisteren weer eens een dagje naar Brussel geweest. Voor een reisverslag verwijs ik u graag naar dit postje van 10 mei, de trips waren onderling inwisselbaar. Wel is het zo dat er op dit soort dagen, net als bij een film die je voor de zoveelste keer ziet, steeds meer details in het oog springen.
Waarom, bijvoorbeeld, zou in Brussel, waar de tweetaligheid tot in het neurotische is doorgevoerd, de mededeling 'Lavabos SEULEMENT pour laver les mains!' alleen in het Frans boven de wastafels hangen? Ik geloof niet dat ik wil weten wat die Fransen nog meer met de wasbakken doen. Met het wassen van mijn handen heb ik dan ook maar gewacht tot ik weer in Nederland terug was. Toen heb ik ze heel goed gewassen, dat wel.
Nog zoiets...
Weervrouw Marjon de Hond voorspelde vandaag in het NOS-journaal dat het weer de komende dagen 'minder wisselvallig' wordt. Is dat nou goed nieuws of slecht nieuws?
Praw! Der Boml!
Het kan zijn dat het aan mij ligt. Maar sinds de transfer van Mark van Bommel naar Bayern München moet ik almaar aan professor Prlwytzkofsky denken. Ben ik nu de enige?
[Sic!]
Op de nieuwssite van RTV Noord-Holland:

De eerste wet van Ko
In het leven zijn er twee dingen waarop je niet kunt vertrouwen. Het eerste is het weer en van het tweede weet je nooit wat het nu weer is.
Heinekenplein

Uitgeschakeld (2)
Ik heb er nog eens over nagedacht en ben tot de volgende conclusie gekomen:
Een club die, voorafgaand aan een belangrijke kwalificatiewedstrijd, de supporters (die elk een astronomisch bedrag hebben neergeteld voor een kaartje) blootstelt aan een optreden van Guillermo en Tropical Danny, hoort niet thuis in de Champions League.
Het spijt me.
Een korte geschiedenis van de tijd
Wat is 'tijd'? Dat is een interessante vraag waarover filosofen, natuurkundigen, astronomen, linguïsten, spoorwegbeambten en mijn chef zich al jaren druk maken. En gezien het feit dat niemand tot dusverre met een panklare definitie van het begrip 'tijd' op de proppen is gekomen hoef ik dat ook niet te doen. Al zou, gegeven mijn financiële omstandigheden, een Nobelprijs best welkom zijn. Dit terzijde.
Tijd is een abstractie. U gelooft mij niet? Goed. Laat ik u het volgende voorbeeld aan de hand doen. Op mijn toilet hangt een scheurkalender - de taalkalender van het Genootschap Onze Taal. De gelukkige bezitter van de kalender mag iedere dag een nieuwe taalvraag beantwoorden. De vraag van vandaag is: 'Wat betekent tempo doeloe?'
Nu weet iedere geletterde Nederlander wat tempo doeloe betekent. Maar als we de term etymologisch gaan bekijken wordt het interessant. Doeloe (of dulu) is een oorspronkelijk Maleis woord voor 'vroeger'. Het woord tempo (tijd) is uit het Portugees overgenomen. Tot zover niks aan de hand. Maleis, Bahasa Indonesia, Bahasa Malaysia (etcetera) zijn immers contacttalen, die zijn ontstaan uit de vermenging van verschillende talen.
Maar de kalender gaat verder: 'De Indonesië-specialist Peter Schumacher meldt overigens dat jonge Indonesiërs de uitdrukking [tempo doeloe] niet meer in deze vorm kennen en zaman dulu zeggen. Zaman betekent eveneens tijd.' Dat is frappant, want van een vakantie in het verre Turkije herinner ik me nog dat het woord voor 'tijd' ook daar zaman is*. 'Bu otobüs ne zaman kalkar?**' - 'Deze autobus wat tijd vertrekt?'
Vermoedelijk behoeft het geen betoog dat deze kennis dateert van mijn eerste vakantie in Turkije. Tijdens die vakantie, namelijk, leerde ik dat het antwoord onveranderlijk 'Beş dakika, arkadaş!' (Vijf minuten, vriend!) luidt en dat het onveranderlijk niet waar is. In dat laatste bijzinnetje schuilt misschien wel de kern van mijn betoog.
Als de Turkse en Indonesische woorden voor tijd dezelfde zijn, dan is de kans groot dat beide talen uit een gemeenschappelijk vaatje tappen. En dat vaatje is vermoedelijk het Arabisch. Ik heb het opgezocht en verdomd: het Arabische woord voor 'tijd' is zaman.
Hier dringt zich een verleidelijke hypothese op. Als zowel het Turks als het Bahasa Indonesia voor 'tijd' een leenwoord moeten gebruiken, is het dan misschien mogelijk dat - althans, ten oosten van de Bosporus - de Arabieren de eersten waren die de tijd als een abstractie benoemden? In elk geval waren de oude Arabieren meesters in het abstraheren. Algebra is niet voor niets een Arabische term.
Maar mogen we nu concluderen dat het begrip 'tijd' als zodanig niet bestond op de Indische archipel en op de steppen van Centraal-Azië? Zo ja, dan denk ik dat ik mijn ideale vakantiebestemmingen gevonden heb. Zonder prikklokken, zonder polshorloges en zonder scheurkalenders. Heerlijk.
*) Het Turks kent voor tijd ook nog het woord vakit, maar dat wordt, voor zover ik begrijp, meestal in een bijvoeglijke constructie gebruikt.
**) Ik houd hier een slag om de arm, het zou best nog wel eens krom Turks kunnen zijn. In elk geval werd het begrepen. For all that's worth.
Uitgeschakeld
Het zag er nog wel zo goed uit, de eerste 58 minuten. Een stuk of zeven mooie kansen voor Ajax in de eerste helft, stabiel spel aan het begin van de tweede. Maar nee: Kopenhagen maakte 1-0 in de 59e minuut. En alsof dat nog niet erg genoeg was maakte Vermaelen er 2-0 van, met een heel fraai lobje, dat wel. Zelfs de Denen in het uitvak hadden pas na twee seconden door dat-ie zat. Jøøøøøøø!
Op de F-side waren de meningen over de ophanden zijnde nederlaag verdeeld: de een hield het op 'ongelooflijk', een ander op 'niet te geloven', een derde had het zelfs over 'onvoorstelbaar'. Er werden fraaiere adjectieven, substantieven en interjecties verzonnen, maar die zal ik u, omwille van de goede smaak, besparen. Ook de mijne.
Alleen een oudere man met een Burberry-cap had het allemaal wel zien aankomen: 'Dat krèg je met een Duitse schèds', zei hij al in de 60e minuut. 'Ik seg et nou al feertig jaar: je mot nooit een Duitse schèdsrechter hebbe. Dan ferlies je altèd. Of een Oosterèker. Dassetselfde.'
Nu we het er toch over hebben: pas in de veertigste minuut (we hebben het geklokt) werd de scheidsrechter door de voltallige F-side voor 'nazi' uitgemaakt. Dat moet een nieuw record zijn. Een van drieën: óf die scheidsrechter was zo beroerd nog niet, óf de supporters leren zich beter beheersen, óf de nieuwe aanwas op de F-side is van een generatie die niet meer fatsoenlijk over de oorlog onderwezen is. Gemakshalve houd ik het op het laatste.
Nee, afgezien van een stevige kater hebben we er weinig aan overgehouden, aan deze Ajax-FC Kopenhagen. Hoewel... Op de heenweg werd ik in Duivendrecht nog getrakteerd op deze geweldige dialoog tussen een GVB-controleur en een supporter:
C: - Uw vervoerbewijs alstublieft?
S: - Duh?
C: - Uw vervoerbewijs?
S: - Me kaartje?
C: - Mag ook, dan mag jij hier gaan staan en ga ik lekker naar Ajax.
Vermoedelijk maakt hij dat grapje bij elke thuiswedstrijd. Mooi beroep toch, controleur.
Geef de midges maar weer de schuld

De kranten staan alweer een paar dagen vol met berichten over het blauwtongvirus, dat onlangs in Limburg is uitgebroken. Trouw publiceerde vandaag een artikel waarin wordt uiteengezet dat de uitbraak van blauwtong vermoedelijk te wijten is aan de opwarming van de aarde.
Nu ben ik een groen ventje en dien ten gevolge verre van objectief. Te nat, te droog, te warm, te koud, zwaluwen te vroeg, ganzen te laat, zwembaden vol, stranden leeg: ieder opmerkelijk nieuwsfeit wordt door mij langs de ecologische lat gelegd. Zou het iets te maken kunnen hebben met het broeikaseffect? Ja?!? Tingelingeling! Pavlov!
Maar bij Trouw, over het algemeen (nomen est omen) toch een zeer betrouwbaar dagblad, maken ze het wel erg bont. Boven hun artikel prijkt een foto van een miniscuul mugje* met het onderschrift: 'Cullicoides [sic] obsoletus ofwel 'knut', verspreider van het blauwtongvirus'.
Nu moeten ze ophouden. Wij kennen elkaar op intieme basis, de Culicoides obsoletus en ik. Op menige verregende vakantie in Engeland en Schotland waren we elkaars onafscheidelijke metgezellen.
Zoals dat wel vaker gaat met vakantieliefdes, verliep de relatie niet naar wederzijds genoegen. Weliswaar blonken de miniscule insectjes uit in zuigen, maar niet op de door mij geprefereerde wijze. Op hun beurt waren zij niet gediend van mijn opvoedend bedoelde billekoek, die ze over het algemeen met de dood moesten bekopen, soms met tientallen tegelijk.
De Culicoides obsoletus (nomen est alweer omen) wordt op de Britse eilanden ook wel de garden midge genoemd. Samen met haar agressievere Schotse nichtje, de Culicoides impunctatus (ofwel de Highland midge) behoort ze tot de voornaamste ergernissen tijdens kampeervakanties in het Verenigd Koninkrijk. (En dat wil wat zeggen.) Ik durf zelfs te beweren dat de uitbundige proliferatie van bed-and-breakfasts in Groot-Brittannië voor een groot deel aan de midges te wijten is.
Hoe het ook zij: afgezien van een paar heikele ogenblikken aan steile bergwanden heb ik het tijdens mijn vakanties in Engeland en Schotland zelden warm gehad. Het lijkt me dan ook een beetje te kort door de bocht om de verspreiding van de garden midge (en daarmee het blauwtongvirus) te wijten aan het broeikaseffect. Geloof me: die beestjes houden van kou en nattigheid. Volgens mij hebben ze bij Trouw hun muggen niet allemaal op een rijtje.
*) Sorry ANP, maar zo denderend is de macro van mij Ixus nou ook weer niet. Bovendien kamp ik (Godlof) met een schrijnend gebrek aan knutjes in mijn achtertuin.
Met de gloeten van de Loelgangel

Mandy en Jans zijn teruggekeerd van hun reis door Rusland, Mongolië en China. Anderhalve week eerder dan gepland. Balen, maar goed. In elk geval zit Jans vol verhalen - en haar foto's hebben we ook al bekeken. Voor de verhalen verwijs ik je graag naar hun weblog.
Wie van een verre reis terugkomt brengt presentjes mee. Jans is een meester in het verzinnen van geweldige cadeautjes. En de Chinezen zijn meesters in het bedenken van potsierlijke kitsch. Voorwaar een levensgevaarlijke combinatie.
Neem nu dit horloge, dat Jans voor me op de kop tikte in Beijing. Op de wijzerplaat prijkt de beeltenis van Mao Zedong - op zich al genoeg om mijn hart sneller te doen kloppen. Maar het mooiste komt als je het horloge opwindt: dan wuift het armpje van de Grote Roerganger je vriendelijk toe!
Fan-tas-tisch! Ik zit er nu al uren naar te kijken. En soms wuif ik terug. Dag voorzitter!
Huize Ko?

Wonderen bestaan: als het even mee wil zitten heb ik op 16 september een nieuwe woning in Zuidoost. En wát voor een. Voortuin, achtertuin, 4 (vier!) slaapkamers, twee minuten lopen van de weilanden en een natuurgebiedje, acht minuten van de metro. Er hangt zelfs al een 'Nee tegen A6-A9'-affiche achter de ramen - de frontlijn loopt een kilometer van 'mijn' huis.
Wat (wat, vraag ik u!) moet ik met vier slaapkamers? Ik heb geen idee. Zoveel slaap ik nou ook weer niet. Laten we eerlijk wezen: het is volkomen bespottelijk dat ik straks als alleenstaande dertiger in een knoert van een huis woon, met astronomische woonlasten, terwijl er in Amsterdam plenty tweeverdienende ouders-met-kinderen in puike, betaalbare driekamerflatjes wonen. Over een verknoeide woningmarkt gesproken.
Maar ik zal niet zeuren - voorlopig ben ik onder de pannen shingles en heb ik voldoende ruimte om mijn al maar aanzwellende boekenvoorraad te stallen. Misschien maak ik in een van de slaapkamers wel een bibliotheek. Met een chesterfield-fauteuil en een open haard.
En als het me financieel weer voor de wind gaat huur ik een butler in, die ongenode gasten aan de deur mag afpoeieren: 'Mijnheer is in de bibliotheek en wenst niet gestoord* te worden'. In het Engels, als het even kan.
Nu alleen nog verhuizen...
*) Nee, die reactie die u in gedachten had is heus niet zó gevat.
Natuur vandaag (89)
Het is ook altijd hollen of stilstaan. Eerst lig je weken achtereen voor Pampus vanwege de aanhoudende, onmenselijke hitte, dan kun je wekenlang amper de straat op omdat het maar blijft regenen. Geloof het of niet: ik zie al een week lang grote troepen ganzen naar het zuiden trekken. Het is herfst!
Reigers houden van snoeken

Een beetje thuiskomen
Een voetbalseizoen kan maar beter goed beginnen. Ik heb er de statistieken niet op nageslagen, maar voor zover ik me kan herinneren heeft Ajax de afgelopen jaren niet met 3-1 van PSV gewonnen. Dat was dus even wennen, maar (geloof me) het went snel.
Voor de rest bleef alles een beetje bij het oude. Eelco's huiskamer. Wouter, Eelco en ik. (Walter had bezigheden elders, denk ik.) Een paar biertjes en een maaltijd van de bezorgchinees. Een jointje, al maar flauwere grappen en Nozem, de poes, die zich bij elke goal (en het bijbehorende gebrul) haastig in de keuken verschool. Vooral bij die laatste van Sneijder.
En dan de kop van Ronald Koeman. We zijn gewend geraakt aan zijn verontruste (1-0), gematigd-hoopvolle (1-1), wanhopige (2-1) en gefrustreerde (3-1) gelaatsuitdrukkingen. En tegen het decor van de Amsterdam Arena had het zowaar iets vertrouwds. Dat beeld hoop ik het komende jaar nóg een of twee keer te zien.
Pittig drankje
CNN vandaag:
'A senior congressional source said it is believed the plotters planned to mix a British sports drink with a gel-like substance to make a potent explosive that could be ignited with an MP3 player or cell phone. The sports drink could be combined with a peroxide-based paste to form a potent "explosive cocktail," if properly done, said a U.S. counterterrorism official.'
Mijn willingness to believe wordt wel heel erg op de proef gesteld dezer dagen. De grens van het geloofwaardige is bereikt, het moet nu ophouden. Ondertussen mogen reizigers in Groot-Brittannië omwille van de veiligheid geen vloeistoffen meer meenemen aan boord*. Zouden ze bij MI5 weten dat Lucozade ook in poedervorm verkrijgbaar is?
*) Met de vloeistoffen die Britten over het algemeen aan boord van een vliegtuig, veerboot of langeafstandsbus brengen valt weliswaar een explosieve cocktail te bereiden, maar alleen in het hoofd van de gebruiker.
NASCHRIFT - Onder het scheren viel me het volgende in: van de 'explosieven uit frisdrank' is het nog maar een kleine stap naar het 'strijdgas uit diepvriesspinazie' en de 'atoombom uit kippesoep'. Als we maar lang genoeg worden geconditioneerd om dat soort Quatsch te geloven kunnen de coalitietroepen straks geheel ongestoord Iran of Syrië onder de voet lopen. Uitgekookt van ze.
Très Grande Vitesse

Mandy en Jans in Siberië
Vroeger werden mensen naar Siberië verbannen, tegenwoordig gaan ze er voor hun lol naartoe. Vorige week vertrokken vriendinnen Jans en Mandy voor vier weken naar het Verre Oosten. Via Rusland en Mongolië reizen ze naar China, waar ze nog twee weken zullen blijven, voordat ze weer naar Nederland vertrekken.
Uiteraard ben ik helemaal misselijk van jaloezie. Gelukkig hebben ze voor de thuisblijvers een weblog aangelegd, zodat we toch een beetje kunnen meegenieten. Inmiddels zijn ze - als alles volgens plan verlopen is - in Ulaan Baatar aangekomen. En voor zover ik begrijp heeft de zak drop, die we ze ten afscheid gegeven hebben, goede diensten bewezen. In tegenstelling tot Britten, Duitsers, Fransen, ach, afgezien van Hollanders en Scandinaviërs eigenlijk de hele wereld, blijken Mongolen namelijk wél van drop te houden.
Afijn, ik zal de meiden het gras niet voor de voeten wegmaaien: je kunt alles over hun belevenissen lezen op mandyenjansopreis.web-log.nl.
Slechte reclame

Cats and their personal stereos
Nee, ik ben niet zo'n fanatieke doorlinker. Maar ik heb me helemaal het schompes gelachen over deze Record Store Cats. Vooral Techno Tim is een nadere beschouwing waard.
Ko wordt oud en cynisch
Juist voordat mijn radio van éénhoog tegen de straatkeien sloeg, hoorde ik op 3FM een liedje met het volgende refrein:
'Oh I wish I was a punk rocker with flowers in my hair
In 77 and 69 revolution was in the air
I was born too late and to a world that doesn't care
Oh I wish I was a punk rocker with flowers in my hair'
Echt waar.
Het meesterwerk was getoonzet op een dreinerig popdeuntje en werd uitgevoerd door ene Sandi Thom, een Schotse naar ik begrijp. Omdat het schaap pas 24 is wil ik haar heur naïviteit niet euvel duiden - zelf was ik op die leeftijd niet veel beter - maar niettemin zou ik graag een paar kleine misverstanden rechtzetten. Daar gaan we:
'I wish I was a punk rocker with flowers in my hair'
Dat lijkt me een misvatting. In mijn tijd heb ik de nodige punkrockers gekend en geloof me, die mensen stopten werkelijk van alles in hun haar. Autolak, suikerwater, wagensmeer, je kon het zo gek niet bedenken. Maar ik ben er nog nooit een tegengekomen met bloemen in het haar.
'In 77 and 69 revolution was in the air'
Okee, ik kan er niet over meepraten - in 1977 was ik pas zes - maar als ik me niet vergis zat er in die jaren enkel revolutie in de lucht onder Praagse dissidenten en Lybische kolonels. Tenzij je doelt op de lucht die zich had opgehoopt in de schedels van punks en hippies.
'I was born too late and to a world that doesn't care'
Och meisje, zo erg is het allemaal niet. Of liever gezegd: het was destijds niet zoveel beter. Ooit van Malcolm McLaren gehoord?
'Oh I wish I was a punk rocker with flowers in my hair'
Geloof me, dat wil je niet. Je zou zijn uitgekotst.
Moderne tijden
Een paar dagen geleden zag ik op straat een man bidden en telefoneren tegelijk.
Sindsdien spoken er voortdurend twee vragen door mijn hoofd: wie had die man aan de lijn en wat is Diens telefoonnummer?
Britpop vs. VS-pop
Mijn broer komt af en toe met interessante observaties. 'Groot Brittannië heeft een bandjescultuur', schreef hij vanmiddag.
'Loopt van Beatles, Stones, Kinks via Clash, Sex Pistols, Joy Division, Smiths, Cure tot Blur, Oasis. De VS heeft een singer-songwritercultuur (Dylan, Waits, Randy Newman, Steve Wynn, Springsteen). Zegt dat iets over de verschillende waarde die in Europa en de VS wordt toegekend aan collectieve versus individuele prestaties? En hoe komt het dat de enige Britse singer-wongwriter* die ik zo snel kan verzinnen (Bowie) zo ontzettend veel beter is dan zijn Amerikaanse antagonisten?'
Daar vergeet hij Elvis Costello en mogelijkerwijs Nick Drake, maar zijn punt is valide. Bij het opnoemen van geniale bands uit Amerika kwamen we niet veel verder dan de Pixies, Sonic Youth, de Drive-by Truckers, de Beastie Boys, Jane's Addiction en nog een hele rits punkbands**.
Uiteraard waren er bands als de Doors, de Beach Boys, de Byrds***, de Grateful Dead en, in een later stadium, de Talking Heads. Maar bijna zonder uitzondering kunnen Amerikaanse bands nog niet de schoenen poetsen van hun Britse tegenhangers. Bovendien pleegt hun muziek vrij snel gedateerd te raken, in tegenstelling tot die van hun Britse collega's.
De Amerikaanse singer-songwriters doen het beter. Voor Bob Dylan, Randy Newman of Tom Waits (en laten we Loudon Wainwright niet vergeten) kun je me 's nachts wakker maken. Mits je er een stevige kop koffie naast zet, uiteraard. Bij Steve Wynn is zelfs die koffie niet nodig. Het is een wonderlijk verschijnsel, maar daarom niet minder waar.
Mijn broer vat het kernachtig samen: 'Als ik mijn platen & mp3-collectie naloop geldt vrijwel zonder uitzondering: band = Brits, singer-songwriter = VS.' Stiekem heb ik het gevoel dat we een heleboel Amerikaanse bands vergeten, maar ik zou zo gauw niet weten welke. Kom, wie spreekt ons tegen?
Broer had meer noten op zijn zang vanmiddag. 'Waarom zijn er eigenlijk zo weinig goede nummers (Savoy Truffle daargelaten) die over eten gaan?'
Daar moet ik hem helaas tegenspreken. Al na enige seconden denkwerk kwam ik terug met 'Alan's Psychedelic Breakfast' (Pink Floyd), 'Eggs & Sausage' (Tom Waits), 'Chocolate Salty Balls' (Chef, eigenlijk Isaac Hayes), 'Bangers 'n' Mash' (Radio Head), 'Kiełbasa Sausage' en 'Karate Schnitzel' (allebei door Tenacious D).
En dan heb je ook nog 'You will always find me in the kitchen at parties' van Jona Lewie, 'Soup is good food' van de Dead Kennedys en 'Eat the rich' van Motörhead, hoewel die nummers eigenlijk niet over eten gaan.
Maar kom, luister nou eens naar het refrein van Waits' 'Eggs & Sausage':
Eggs and sausage and a side of toast
Coffee and a roll, hash browns over easy
Chile in a bowl with burgers & fries
What kind of pie?
En zeg me eerlijk: welke nachtbraker loopt daarvan het water niet in de mond?
*) Ik neem aan dat dat een tikfout is, maar het zou ook een verwijzing naar 'China Girl' kunnen zijn.
**) Dead Kennedys, Black Flag, Minor Threat, Fugazi, Bad Brains, Ramones...
***) Crossby, Stills, Nash (& Young) is meer een gecombineerde egotrip van drie à vier solo-artiesten.
Eindelijk

Ik was op Kwakoe toen de sluizen opengingen. De bui waarop ik weken had gewacht bleek niet zomaar een bui. It was the one that says Bad Motherfucker. Het geluid van de donderslagen ging verloren in de oorverdovende herrie van de drumbands, die onverstoorbaar verder trommelden. In de feesttenten lesten mannen loom hun dorst met
literflessen Djogo-bier.
We schuilden onder het oranje zeildoek van een Javaans eettentje, met de halve Surinaamse gemeenschap, zo leek het. De stemming werd op slag jolig. Af en toe duwde een officieel uitziende meneer met een bezem tegen het zeildoek en viel er een puts water tussen de verraste feestgangers. We moesten moeite doen om onze telo-met-bakkeljauw droog te houden. Western Union deelde regencapes uit en al gauw zag het hele terrein geel van de jasjes. Goeie reclame.
Het had iets van een moessonbui, maar dat kan ook liggen aan de tropische setting. Of aan de hitte van de afgelopen weken. Of aan het feit dat ik de Max Havelaar aan het herlezen ben. Weet ik veel. Met diezelfde Max Havelaar (het boek, niet de vent) belandde ik 's avonds op mijn klapstoel in de tuin. En voor het eerst ik weken had ik het zowaar fris, zo fris zelfs dat ik ernstig overwoog om een overhemd aan te trekken.
Dat heb ik maar achterwege gelaten. Even maximaal genieten van de koelte, luidt het devies. Er komt nog een hele augustusmaand aan.
|
|
|